Rozdział 7: Instalujemy narzędzia — menedżer pakietów 📦

apt — Twój sklepik z programami

apt (Advanced Package Tool) to menedżer pakietów w Ubuntu/Kubuntu. Działa jak sklep z aplikacjami, ale w terminalu!

Najpierw — aktualizacja listy dostępnych programów:

sudo apt update

To nie instaluje niczego — tylko sprawdza co jest dostępne i co ma nowe wersje. Jak odświeżenie strony sklepu.

Potem — aktualizacja zainstalowanych programów:

sudo apt upgrade

To instaluje nowe wersje. Dobrze jest to robić regularnie!

Instalowanie programów

Składnia jest prosta:

sudo apt install nazwa-programu

Zainstalujmy narzędzia, które będziemy potrzebować do gry:

sudo apt install python3 python3-pip python3-venv

To instaluje:

• python3 — język programowania Python (pewnie już jest, ale warto się upewnić)
• python3-pip — menedżer pakietów Pythona (do instalowania bibliotek)
• python3-venv — do tworzenia wirtualnych środowisk (już wyjaśniam!)

Sprawdźmy co mamy:

python3 --version
pip3 --version

Pięknie! Widzisz wersje.

Wirtualne środowisko Pythona

To jest ważna koncepcja! Wirtualne środowisko (virtual environment) to taki “bąbelek” dla Twojego projektu, gdzie instalujesz biblioteki tylko dla tego projektu, nie dla całego systemu.

Dlaczego? Bo różne projekty mogą potrzebować różnych wersji tej samej biblioteki. Wirtualne środowisko rozwiązuje ten problem.

cd ~/projekty/nyan-cat-runner
python3 -m venv venv

python3 -m venv — uruchom moduł venv (tworzenie wirtualnego środowiska) venv (to drugie) — nazwa folderu, w którym będzie środowisko

Teraz aktywujmy je:

source venv/bin/activate

Widzisz? Twój prompt się zmienił — na początku pojawiło się (venv)! To znaczy, że jesteś wewnątrz wirtualnego środowiska.

💡 Porada: source to komenda, która “wykonuje” plik w bieżącej sesji terminala. Nie można tego zastąpić normalnym uruchomieniem — musi być source.

Teraz zainstalujmy bibliotekę, którą użyjemy w grze:

pip install windows-curses 2>/dev/null; echo "curses already available on Linux"

Tak naprawdę, na Linuksie biblioteka curses (do rysowania w terminalu) jest już wbudowana! To jedna z zalet Linuksa — mnóstwo rzeczy działa “z pudełka” (out of the box).

Żeby wyjść z wirtualnego środowiska:

deactivate

Prompt wrócił do normy! Ale pamiętaj — za każdym razem gdy pracujesz nad grą, najpierw aktywuj środowisko:

cd ~/projekty/nyan-cat-runner
source venv/bin/activate

Szukanie programów

Nie wiesz jak się nazywa program? Szukaj:

apt search "text editor"

Albo sprawdź informacje o programie:

apt show nano

Usuwanie programów

sudo apt remove nazwa-programu

I posprzątanie:

sudo apt autoremove

Usuwa pakiety, które zostały zainstalowane jako zależności i nie są już potrzebne.

which — gdzie jest program?

which python3
which nano
which ls

which mówi Ci gdzie na dysku jest zainstalowany dany program. Przydatne gdy chcesz wiedzieć czy coś jest zainstalowane.

🏆 Wyzwanie

1. Zaktualizuj listę pakietów (sudo apt update)
2. Zainstaluj program htop — to ładny monitor systemu (sudo apt install htop)
3. Uruchom go (htop) — naciśnij q żeby wyjść
4. Sprawdź gdzie jest zainstalowany (which htop)
5. Aktywuj wirtualne środowisko w naszym projekcie
6. Sprawdź że python3 działa: python3 -c "print('Działa!')"